Μπροστά σας βλέπετε το δεύτερο μοντέλο του υπολογιστή Apple Lisa.
Στις 19 Ιανουαρίου 1983, η Apple τον παρουσίασε με την εξής φράση από τη διαφημιστική της εκστρατεία:
«Η Apple εφευρίσκει τον προσωπικό υπολογιστή. Ξανά.»
Ο Lisa δεν ήταν απλώς ένας ακόμη υπολογιστής. Ήταν μια ριζικά διαφορετική πρόταση.
Διέθετε γραφικό περιβάλλον χρήστη, εικονίδια, παράθυρα και —κάτι πρωτόγνωρο για το ευρύ κοινό— ποντίκι. Παρότι η εταιρεία Xerox ήταν η πρώτη όπου το 1973 κατασκεύασε έναν υπολογιστή με γραφικό περιβάλλον, ο οποίος διέθετε και ποντίκι για τον χειρισμό του, εντούτοις δεν κατάφερε να το προωθήσει επιτυχημένα στην αγορά. Έτσι, η Apple το 1983 ήταν αυτή που κατάφερε να διαδώσει το γραφικό περιβάλλον στην αγορά.
Ήταν επίσης το πρώτο προϊόν της Apple με εσωτερικό σκληρό δίσκο. Το μοντέλο που βλέπετε εδώ είναι το Lisa 2/10 και ξεχωρίζει γιατί διαθέτει εσωτερικό σκληρό δίσκο 10 MB, γνωστό ως Widget — ποσότητα που σήμερα μοιάζει αμελητέα, αλλά τότε ήταν ένα μεγάλο βήμα για έναν προσωπικό υπολογιστή.
Ο Lisa 2/10 βασιζόταν στον μικροεπεξεργαστή Motorola 68000 στα 5 MHz, διέθετε μονόχρωμη οθόνη 12 ιντσών και (στη βασική του διαμόρφωση) 1 MB μνήμης RAM — χαρακτηριστικά ιδιαίτερα εντυπωσιακά για την εποχή.
Επικεφαλής του έργου ήταν ο Steve Jobs, μέχρι την απομάκρυνσή του από την ομάδα το 1982. Ο Jobs υποστήριζε αρχικά ότι το όνομα LISA σήμαινε «Local Integrated Software Architecture», όμως αργότερα παραδέχτηκε ότι ο υπολογιστής πήρε το όνομά του από την κόρη του, Lisa.
Παρά την τεχνολογική της πρωτοπορία, η Lisa δεν γνώρισε εμπορική επιτυχία. Η υψηλή τιμή πώλησης —9.995 δολάρια—, η περιορισμένη διαθεσιμότητα λογισμικού τρίτων και η ασυμβατότητα με τον Apple II οδήγησαν σε χαμηλές πωλήσεις.
Κι όμως, παρότι εμπορικά απέτυχε, η Lisa άφησε ανεξίτηλο αποτύπωμα. Έδειξε για πρώτη φορά πώς θα έμοιαζε το μέλλον των προσωπικών υπολογιστών: ένα μέλλον με παράθυρα, εικονίδια και ποντίκι.
Και μόλις έναν χρόνο αργότερα, το 1984, η Apple θα έκανε το επόμενο αποφασιστικό βήμα, παρουσιάζοντας τον Macintosh — τον υπολογιστή που έφερε το γραφικό περιβάλλον στη μαζική καθημερινή χρήση. Το 1985 ακολούθησε ο Commodore Amiga, με το AmigaOS/Workbench, ανεβάζοντας τον πήχη με προηγμένα γραφικά και πολυδιεργασία. Τέλος, τον Νοέμβριο του 1985, η Microsoft κυκλοφόρησε τα Windows 1.0, ως γραφικό περιβάλλον πάνω από MS-DOS.
Επιστρέφοντας και κλείνοντας την ιστορία της Lisa: το 1985, το σύστημα μετονομάστηκε σε Macintosh XL, με σημαντικά μειωμένη τιμή. Παρότι οι πωλήσεις αυξήθηκαν, το μοντέλο αποσύρθηκε οριστικά το 1986, κλείνοντας το κεφάλαιο της Lisa.
Οι εντυπωσιακοί υπολογιστές συνεχίζονται και δίπλα, όπου μπορείτε να δείτε έναν που διέθετε οθόνη αφής!
In front of you, you can see the second model of the Apple Lisa computer.
On January 19, 1983, Apple introduced it with the following line from its advertising campaign: “Apple invents the personal computer. Again.”
Lisa was not just another computer. It was a radically different proposition.
It featured a graphical user interface, icons, windows—and, something entirely new for the general public—a mouse. Although Xerox was the first to build a computer with a graphical interface and a mouse back in 1973, it did not manage to market it successfully. As a result, in 1983 Apple was the company that succeeded in bringing the graphical interface into the wider marketplace.
It was also Apple’s first product to include an internal hard drive. The model you see here is the Lisa 2/10, and it stands out because it has a 10 MB internal hard disk, known as the Widget—a capacity that seems tiny today, but was a major step forward for a personal computer at the time.
The Lisa 2/10 was based on the Motorola 68000 microprocessor running at 5 MHz, featured a 12-inch monochrome display, and (in its basic configuration) had 1 MB of RAM—highly impressive specifications for its era.
The project was led by Steve Jobs until he was removed from the team in 1982. Jobs initially claimed that the name LISA stood for “Local Integrated Software Architecture,” but later admitted that the computer was named after his daughter, Lisa.
Despite its technological innovation, Lisa was not a commercial success. Its high price—$9,995—the limited availability of third-party software, and its incompatibility with the Apple II all contributed to low sales.
And yet, even though it failed commercially, Lisa left a lasting mark. It was one of the first computers to show what the future of personal computing could look like: a future of windows, icons, and the mouse.
Just one year later, in 1984, Apple took the next decisive step by introducing the Macintosh—the computer that brought the graphical interface into everyday mainstream use. In 1985, the Commodore Amiga followed, with AmigaOS/Workbench, raising the bar with advanced graphics and multitasking. Finally, in November 1985, Microsoft released Windows 1.0, a graphical environment running on top of MS-DOS.
Returning to—and closing—the story of Lisa: in 1985, the system was renamed Macintosh XL at a significantly reduced price. Although sales increased, the model was discontinued permanently in 1986, closing the Lisa chapter.
And the impressive computers continue right next door, where you can see one that featured a touchscreen!